Kiedy siać warzywa na rozsadę, a kiedy do gruntu? Kluczowe daty

W ogrodnictwie dominują dwie metody siewu – na rozsady i do gruntu. Rozsady przygotowuje się w dobrze kontrolowanych warunkach w domu czy ocieplonej szklarni. Młode siewki wypuszczają liście bez narażenia na nagłe spadki temperatury czy chorobotwórcze patogeny. Dzięki temu sadzonki warzyw często są mocniejsze i bardziej odporne na choroby. Należy jednak pamiętać, aby przed przesadzeniem ich do gruntu najpierw je dobrze zahartować. W ten sposób przyzwyczaisz rośliny do warunków panujących na zewnątrz i unikniesz szoku termicznego.

Z rozsady można wyhodować każde warzywo. Metodę tę jednak najczęściej stosuje się do warzyw ciepłolubnych jak papryki czy pomidory lub o długim okresie wegetacyjnym jak selery. Warzywa te w warunkach polskich nie miałyby szans na zakończenie wegetacji, ponieważ okres z ciepłymi i długimi dniami jest dla nich w naszej szerokości geograficznej zbyt krótki.

Inną metodą siewu warzyw jest siew do grunt, czyli bez wstępnego przygotowania sadzonek. Ten sposób może być stosowany do gatunków odpornych na niższą temperaturę, a nawet lekkie przymrozki, które w Polsce występują do 15 maja, a w niektórych rejonach nawet do 15 czerwca. W przypadku tej metody kluczowe jest zachowanie właściwego terminu, który należy dopasować do warunków panujących na zewnątrz i okresu zbiory danej odmiany – wczesnej, średniej lub późnej. Przykładowo marchew można siać na zbiory wczesne i późne. Wystarczy wybrać odpowiednią odmianę i siać ją na grządki we właściwych terminach.

Pierwsze rozsady warzyw można przygotowywać już w lutym. Wówczas sieje się do doniczek produkcyjnych wczesne odmiany kapusty, kalafiora, brokułu, pora i selera. Należy zapewnić im właściwą temperaturę i dużą ilość światła. Doniczki najlepiej postawić na parapecie okna południowego.

Marzec to idealny czas na przygotowanie rozsady warzyw ciepłolubnych takich jak pomidory, papryki czy bakłażany. Pamiętaj o wybraniu właściwego podłoża do rozsad bogatego w nawozy startowe. Chroń szczególnie rozsady pomidorów przed wyciąganiem się, do czego dochodzi, gdy sadzonki mają zbyt małą ilość światła. Rodzi to później problemy z ich sadzeniem w szklarni i mocno osłabia sadzonki.

Niektórzy ogrodnicy z powodu braku miejsca na grządkach przygotowują rozsady innych warzyw. Robią to na 3 tygodnie przed planowanym sadzeniem na grządkach. W ten sposób zyskują czas, aby zebrać plony z grządek i zrobić miejsce dla nowych warzyw, których zbiór zaplanowano np. na jesień.

Pierwsze warzywa do gruntu można siać już w marcu. Dotyczy to gatunków szybko kiełkujących o krótkim okresie wegetacji tzw. nowalijek, czyli rzodkiewki, sałaty czy szczypiorku. Można w tym czasie posiać już koper, wczesne odmiany marchwi i grochu. W marcu należy jednak dobrze obserwować pogodę i przy bardzo niskiej temperaturze w nocy zabezpieczyć sadzonki np. folią.

W kwietniu można siać do gruntu większość warzyw korzeniowych: marchew, pietruszkę, buraka, szpinak. Z kolei pod koniec maja można spróbować wysiać już do gruntu warzywa ciepłolubne takie jak dynia, cukinia, patisony, fasolka szparagowa, ogórki czy kukurydzę.

W czerwcu ogrodnicy najczęściej sieją do gruntu warzywa odmian późnych, które będą zbierać na jesień i które przeznaczone są do przechowywania na zimę. Można wówczas zasiać marchew, buraki, pietruszkę, kapustę czy drugi raz fasolkę szparagową. Ostatni siew warzyw do gruntu należy przeprowadzić w sierpniu. Wówczas sieje się gatunki, które są już odporne na pierwsze jesienne przymrozki takie tak: szpinak, rzodkiew czy rzepa.