Nowe zdjęcie rozpowszechnił na portalu X demokratyczny kongresmen James E. Clyburn z Karoliny Południowej. Nie poinformował kto i jak je wykonał. Mogło być zrobione z okna samolotu startującego lub lądującego na głównym waszyngtońskim lotnisku, po drugiej stronie Potomaku.
Zdjęcie opatrzył komentarzem:
Mam nadzieję, że wszyscy dobrze się przyjrzą temu zdjęciu. Budowana przez Trumpa sala balowa jest teraz większa niż reszta Białego Domu. Znacznie większa. Ten kontrast mówi wszystko, co musisz wiedzieć o tym prezydencie i jego priorytetach.
Post wywołał lawinę komentarzy, w tym wiele nawołujących do zburzenia jeszcze nieukończonego budynku.
Zaawansowana budowa
Aktualnie nowe wschodnie skrzydło Białego Domu ukończone jest w 70 procentach. Tak przynajmniej w minionym tygodniu twierdziła oficjalnie administracja Trumpa. Zrobiła to przy okazji ceremonii zakończenia budowy głównej struktury nowego budynku. 4 listopada, dzień po katastrofalnych dla Republikanów wyborach połówkowych do Kongresu, Trump udał się na plac budowy i podpisał ostatnią stalową belkę, którą następnie zamontowano w stropie sali balowej. Przyozdobiono ją tradycyjną wiechą. Przy okazji wykonano wiele zdjęć, pozwalających sprawdzić na jakim etapie jest budowa. Nie ulega wątpliwości, że sala balowa jest ogromna.
Według oficjalnych dokumentów ma się w niej zmieścić około tysiąca siedzących gości. Jej powierzchnia to około dwa tys. m2. Całe nowe wschodnie skrzydło Białego Domu ma mieć około 8,3 tys. m2. Wynika to z tego, że obok sali są jeszcze dodatkowe pomieszczenia zaplecza, a pod nimi jeszcze jedna kondygnacja naziemna (na przykład z kinem na 42 miejsca i biurami współpracowników Pierwszej Damy), a jeszcze niżej trzymany w tajemnicy bunkier, mieszczący awaryjne stanowisko sytuacyjne prezydenta. Do tego nowe połączenie skrzydła z samym Białym Domem, który ma 5,5 tysiąca m2 powierzchni przy trzech kondygnacjach naziemnych i dwóch podziemnych.
Widoczna na zdjęciach konstrukcja wewnętrzna ma zostać obudowana w stylu neoklasycystycznym, pasującym do reszty kompleksu Białego Domu i okolicznych budynków rządowych. Być może wówczas będzie mniej odcinała się od otoczenia, choć nie zmieni to faktu, że nowe wschodnie skrzydło będzie większe od głównego budynku, choć nieco niższe, o około 15-20 cm w najwyższym puncie Białego Domu.
Trump i jego administracja deklarują, że budowa skończy się we wrześniu 2028 roku. Miesiąc przed kolejnymi wyborami prezydenckim. Cel jest jasny: zdążyć, zanim Trump będzie musiał opuścić Biały Dom, po to, by to on mógł uroczyście otworzyć nowe skrzydło. Dla prezydenta USA to kluczowy projekt budowlany (zapałał nich entuzjazmem podczas tej kadencji), więc intensywnie angażuje się w przeobrażanie całego kompleksu Białego Domu zgodnie ze swoim gustem (wyróżniają się liczne złote ornamenty).
Problemy prawne
Pozostawienie trwałego śladu na siedzibie amerykańskiej władzy nie będzie jednak dla Trumpa proste. Po pierwsze ciągle nie ma pewności, czy budowa nowego skrzydła jest zgodna z prawem. Publiczna organizacja National Trust for Historic Preservation (ang. Narodowy Fundusz na rzecz Ochrony Zabytków), zajmująca się od 1949 roku ochroną zabytków na ziemi federalnej, od początku walczy z projektem Trumpa. Pośpieszne wyburzenie starego wschodniego skrzydła bez głębszych analiz i zgody między innymi Kongresu, określa jako bezprawne. Sprawa dotarła już do poziomu Sądu Najwyższego, który 31 sierpnia czasowo zawiesił wydany wcześniej sądowy nakaz wstrzymania budowy. Nie stwierdzono jednak, czy budowa jest legalna. Poddano jedynie w wątpliwość, czy wspomniany Fundusz może w tej sprawie występować jako strona. W orzeczeniu konserwatywny prezes Sądu Najwyższego John Roberts napisał jednak, dołączając do trójki liberalnych sędziów, że budowa jest „prawdopodobnie niezgodna z prawem”.
Nie wiadomo co się stanie, kiedy sądowe batalie zakończą się stwierdzeniem, że faktycznie tak jest, a budynek będzie już ukończony. Po stronie Demokratów pojawiały się głosy, że trzeba go wyburzyć. Nie jest to jednak powszechna opinia czy oficjalne stanowisko partii. Na razie nie ma przewodniej myśli w tej kwestii. Budynek pozostaje wygodnym narzędziem do atakowania Trumpa za brak szacunku dla historii USA, forsowanie własnych pragnień bez oglądania się na prawo, a do tego za folgowanie swoim zachciankom kosztem podatników. To ostatnie zwłaszcza może przemawiać do wyborców, kiedy koszty życia są kluczową kwestią wpływającą na ich decyzje przy urnie.
Nowe skrzydło Białego Domu miało według pierwszych zapowiedzi Trumpa kosztować 200 milionów dolarów. Cała kwota miała zostać wyłożona przez prywatnych darczyńców i nie kosztować budżetu ani centa. Aktualne szacunki mówią o 400-600 milionach i według ocen między innymi „Washington Post”, prawdopodobny jest w tej kwocie znaczny udział funduszy federalnych. W trakcie prac projekt skupiający się głównie na sali balowej urósł bowiem w narracji Trumpa i jego administracji do inwestycji związanej z bezpieczeństwem narodowym. Głównie z powodu wspomnianego centrum operacyjnego w bunkrze pod nowym budynkiem. Co więcej, według Trumpa i jego współpracowników stare wschodnie skrzydło „wystawiało prezydenta, jego współpracowników oraz gości na niebezpieczeństwo”. Nie sprecyzowano jakie.
Demokraci zapowiadają, że będą badać zwłaszcza wątek finansowy budowy. Na terenach federalnych podlega ona nadzorowi Komisji Zasobów Naturalnych w Izbie Reprezentantów i po zaprzysiężeniu nowego składu Kongresu na początku przyszłego roku, jej przewodniczącym zostanie Demokrata Jared Huffman. W rozmowie z CNN 10 listopada zapowiedział, że będzie wysyłał monity do Departamentu Spraw Wewnętrznych, formalnie nadzorującego budowę, aby dołożył wszelkich starań w zachowaniu wszystkich dokumentów dotyczących inwestycji. Miał bowiem otrzymać informacje, że te są niszczone, aby utrudnić późniejszy wgląd w finansowanie projektu. Ta sama komisja będzie miała nadzór nad innymi kluczowymi dla Trumpa projektami budowlanymi, takimi jak nowy Łuk Triumfalny, przebudowa stawu przed Mauzoleum Lincolna czy pola golfowego East Potomac.
Demokraci zaczną jednak działania dopiero na początku przyszłego roku. Do tego czasu nowe skrzydło Białego Domu będzie nadal powstawać.
