Międzynarodowa wideokonferencja odbędzie się w piątek (17 kwietnia). Będą jej przewodniczyć prezydent Francji Emmanuel Macron oraz brytyjski premier Keir Starmer. W spotkaniu wezmą udział przedstawiciele około 40 krajów, m.in. szefowie rządów Niemiec i Włoch, Friedrich Merz i Giorgia Meloni oraz przewodnicząca KE Ursula von der Leyen. Chiny zostały zaproszone, choć nie jest jasne, czy wezmą udział. Polskę reprezentować będzie wicepremier i szef MSZ Radosław Sikorski.
Jak podkreśla Reuters, rządy wielu krajów, w tym Francji i Wielkiej Brytanii, uważają, że działania w cieśninie Ormuz w tym momencie byłyby równoznaczne z przystąpieniem do wojny. Oświadczyły jednak, że są gotowe pomóc w zapewnieniu swobody żeglugi w cieśninie Ormuz, gdy tylko zostanie osiągnięte trwałe zawieszenie broni lub konflikt się zakończy.
Reuters: Prawdopodobnie nie będzie ustaleń, jaki wkład mogłyby wnieść konkretne kraje
Dlatego uczestnicy konferencji omówią szczegółowo przygotowania do rozmieszczenia ewentualnej „ściśle obronnej wielonarodowej misji wojskowej” w cieśninie Ormuz. Według informacji Reutersa nie należy spodziewać się, że piątkowe ustalenia będą precyzowały, jaki wkład mogłyby wnieść konkretne kraje w ewentualną misję wojskową.
Przedstawiciele państw biorących udział w konferencji mają także ponowne potwierdzić pełne poparcie dyplomatyczne dla nieograniczonej wolności żeglugi przez Ormuz i konieczności poszanowania prawa międzynarodowego. Planowane jest także omówienie wyzwań ekonomicznych stojących przed branżą żeglugową oraz kwestii bezpieczeństwa marynarzy i statków handlowych.
Koalicja na rzecz odblokowania cieśniny początkowo bez Stanów Zjednoczonych
Inicjatywa ewentualnej wielostronnej misji nie obejmuje na razie Stanów Zjednoczonych ani Iranu. Powodem ma być przekonanie, że zaangażowanie w nią USA będzie automatycznie oznaczało odrzucenie przez Iran potencjalnych warunków udrożniania cieśniny Ormuz.
Jak jednak podkreśla Reuters, europejscy dyplomaci stwierdzili, że każda realistyczna misja będzie musiała zostać ostatecznie skoordynowana z obiema stronami. Dlatego władze USA zostaną poinformowane o wynikach rozmów.
Negocjacje USA-Iran
USA ogłosiły dwutygodniowy rozejm w wojnie, którą od 28 lutego, wspólnie z Izraelem, prowadzą przeciwko Iranowi. Według doniesień dziennika „Wall Street Journal” przedstawiciele Teheranu i Waszyngtonu zgodzili się na kolejną rundę rozmów o jej zakończeniu, ale nie ustalono jeszcze ani ich daty, ani miejsca. Rzeczniczka Białego Domu Karoline Leavitt oświadczyła, że jeśli do nich dojdzie, jest bardzo prawdopodobne, że znów odbędą się w Pakistanie. Poprzednie rozmowy, które odbyły się w weekend, nie przyniosły zbliżenia stanowisk.
Blokada cieśniny Ormuz
W reakcji na bombardowania prowadzone przez Izrael i USA, Iran blokuje cieśninę Ormuz, przez którą w normalnych warunkach przechodzi ok. 20 proc. światowych dostaw ropy naftowej. Blokada doprowadziła do gwałtownego wzrostu cen paliw na całym świecie, a szczególnie w krajach Azji, które w największym stopniu korzystają z surowca wydobywanego w krajach Zatoki Perskiej. Szacuje się, że obecnie ruch tankowców w Ormuzie spadł o 70 do nawet 80 procent.
Znakomita analiza Macieja Czarneckiego na Wyborcza.pl. Europa ma w relacjach z Trumpem dobrych i złych policjantów. Obok zawodowych „zaklinaczy Trumpa” pośród europejskich przywódców przybyło krytyków Waszyngtonu. Czasem nieoczywistych, jak włoska premier Georgia Meloni.
