Przyrodnicy się cieszą. Ptak złożył jaja pierwszy raz od 100 lat

Orłosęp brodaty to majestatyczny i naprawdę ogromny ptak, którego sama już nazwa rodzajowa wskazuje na to, że trudno go zakwalifikować i powiązać z innymi grupami ptaków szponiastych. Ani to orzeł, ani sęp.

W gronie szponiastych orłosępy mają swoją osobną podrodzinę, do której zalicza się także znacznie mniejsze ścierwniki, jak również grupę znacznie mniej znanych i egzotycznych ptaków drapieżnych, jak owadożery, palmojady, kanialce, pręgoczuby czy leptodony, ale także występujące w Polsce trzmielojady.

Orłosępy osiągnęły bardzo duże rozmiary. Mają bez mała trzy metry rozpiętości skrzydeł – to doprawdy imponujące. Na tych wielkich skrzydłach unoszą się na prądach powietrznych najczęściej nad górami, szukając okazji – padliny, a zwłaszcza kości.

To daje im spore możliwości znalezienia pokarmu bez konkurowania z innymi padlinożercami. Ci zostawiają kości, a orłosępy chwytają je i zrzucają z wysoka na skały, by rozbić i dobrać się do szpiku (podobnie potrafią robić także chociażby z żółwiami). Są jednak w stanie w żołądkach rozpuścić i całe kości.

Orłosępy kiedyś gniazdowały w wielu górzystych miejscach Europy, ale dzisiaj zachowały się tylko szczątkowe ich populacje w bardzo nielicznych miejscach. Trwa ich reintrodukcja. W wyniku tych reintrodukcji populacja lęgowa jest obecnie zdrowa i rośnie w Alpach (ponad 60 par) i Andaluzji (55 par). Wkrótce rozpocznie się hodowla w Grands Causses we Francji.

W północnej Hiszpanii nie widziano orłosępów brodatych od 100 lat. Teraz zaszła jednak zmiana. Pisklę orłosępa brodatego wykluło się i zostało oznakowane w masywie Moncayo. To pierwszy udany rozród tego gatunku w tej okolicy, ważnym naturalnym korytarzu przyrodniczym rozciągającym się od Portugalii do rzeki Ebro.

Pasmo górskie Moncayo położone jest pomiędzy prowincjami Saragossa w Aragonii i Soria w Kastylii i Leon. Znajduje się tam park narodowy, teren przyjazne orłosępom, bo dysponujący odpowiednimi dla nich przewyższeniami. Niemniej ptaków tych nie było w tej części Hiszpanii od wielu lat.

Obserwatorzy z Fundacji Ochrony Sępów Brodatych (FCQ) śledzili ptaki przez całą zimę i potwierdzili, że z jaja złożonego przez samicę o imieniu Ezka pisklę wykluło się w połowie lutego.

Wcześniejsze próby tej samej pary kończyły się niepowodzeniem. Pisklę zostało zmierzone, oznakowane i podłączone do nadajnika GPS, pobrano tez jego próbki biologiczne. To pozwoli stwierdzić, czy jest zdrowe, a gdyby przestało się poruszać, ornitologowie dostaną sygnał i będą mogli zareagować.

Przyrodnicy podkreślają znaczenie „naturalnego korytarza przyrodniczego”, bowiem mowa o naturalnej trasie, na której orłosępy z izolowanych miejsc Europy będą mogły się spotykać, krzyżować i wymieniać pulę genetyczną, np. ptaki z północnej Hiszpanii czy Francji z tymi z Andaluzji.

Europejskimi państwami, w których występują orłosępy brodate są dzisiaj: Hiszpania, Francja, Włochy, Szwajcaria, Austria oraz Grecja, ale jedynie na wyspie Kreta. Trwa reintrodukcja ptaków w pozostałych częściach Grecji, w Bułgarii, alpejskiej części Niemiec czy Andorze.