Tak stracisz ulgę termomodernizacyjną. Uwaga na popularny błąd

To najczęstszy i jednocześnie najbardziej kosztowny błąd popełniany przy tym odliczeniu. Ulga termomodernizacyjna przysługuje wyłącznie właścicielom lub współwłaścicielom istniejących budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Jeśli dom jest w trakcie budowy i nie został jeszcze oddany do użytkowania, fiskus uzna, że nie spełnia on definicji budynku w rozumieniu przepisów o uldze. W takiej sytuacji całe odliczenie zostanie zakwestionowane.

W praktyce oznacza to, że zakupy dokonane „na zapas”, takie jak okna, pompa ciepła czy materiały do ocieplenia poniesione przed zakończeniem budowy i uzyskaniem statusu użytkowanego domu nie mieszczą się w ramach ulgi. Dopiero modernizacja istniejącego, formalnie oddanego do użytkowania budynku uprawnia do skorzystania z odliczenia od dochodu. Każdego roku właśnie ten błąd decyduje o potrzebie korekty PIT.

Podstawą skorzystania z ulgi termomodernizacyjnej jest prawidłowo wystawiona faktura VAT. Dokument musi jednoznacznie wskazywać podatnika, który jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości. To wymóg wprost wynikający ze stanowiska Ministerstwa Finansów i Krajowej Administracji Skarbowej. Jeśli faktura została wystawiona na inną osobę, np. partnera, rodzica czy podmiot gospodarczy, odliczenie nie przysługuje.

Problemy pojawiają się również w przypadku małżeństw. Każdy z małżonków może odliczyć tylko te wydatki, które są udokumentowane fakturami wystawionymi imiennie na niego. Sama wspólność majątkowa nie oznacza, że faktura wystawiona na jednego małżonka automatycznie daje prawo do odliczenia drugiemu. To również jeden z częstszych powodów korekt składanych po wezwaniu urzędu skarbowego.

Lista wydatków objętych ulgą termomodernizacyjną ma charakter zamknięty i jest określona w rozporządzeniu. Od 1 stycznia 2025 r. zaszły w niej istotne zmiany: z wykazu usunięto m.in. kotły gazowe i olejowe wraz z ich montażem oraz zbiorniki na paliwo, a dodano magazyny energii i ciepła oraz systemy zarządzania energią. Doprecyzowano również zasady dotyczące pomp ciepła oraz rozszerzono katalog o elementy takie jak dachy i drzwi zewnętrzne. Warto przy tym pamiętać, że pompy ciepła muszą obecnie stanowić element systemu ogrzewania lub przygotowania ciepłej wody użytkowej.

Do ulgi nie można zaliczyć wydatków, które nie znajdują się w tym katalogu, nawet jeśli realnie poprawiają efektywność energetyczną budynku. Przykładem jest sama wymiana szyb bez wymiany całego okna. Takie przypadki bardzo często kończą się korektą ze strony urzędu skarbowego i koniecznością zwrotu nienależnie odliczonej kwoty.

Wielu podatników decyduje się na poprawę bilansu energetycznego domu, korzystając jednocześnie z programów rządowych oferujących dofinansowanie takich inwestycji. Ulga termomodernizacyjna może być łączona z dotacjami, takimi jak „Czyste Powietrze” czy „Mój Prąd”, jednak w rozliczeniu PIT można odliczyć wyłącznie tę część wydatków, która została sfinansowana ze środków własnych. Wynika to wprost z komunikatów MF, KAS oraz wytycznych NFOŚiGW – kosztów dofinansowanych lub zwróconych w jakiejkolwiek formie nie wolno odliczać ponownie.

Najczęstszy i najdroższy błąd w tym obszarze to wpisanie do PIT pełnej kwoty z faktury, bez pomniejszenia jej o otrzymane dofinansowanie. W praktyce niemal zawsze kończy się to wezwaniem do korekty i koniecznością zwrotu części ulgi.

Limit ulgi termomodernizacyjnej pozostaje bez zmian i wynosi 53 000 zł na podatnika, co daje łącznie 106 000 zł w przypadku małżonków będących współwłaścicielami nieruchomości. Jeżeli dochód w danym roku nie pozwala na pełne wykorzystanie odliczenia, resztę można rozliczać w kolejnych latach, maksymalnie przez 6 lat. Okres ten liczy się od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek związany z termomodernizacją.

Drugim kluczowym warunkiem jest zakończenie całego przedsięwzięcia w terminie 3 lat, liczonych od końca roku, w którym poniesiono pierwszy koszt. Jest to termin bezwzględny, niezależny od opóźnień po stronie wykonawców czy problemów organizacyjnych. Niedotrzymanie go skutkuje utratą prawa do dalszych odliczeń, a w niektórych przypadkach także obowiązkiem skorygowania już rozliczonej ulgi.