Kolejki do lekarzy to odwieczny problem wielu pacjentów w Polsce. Czasami do specjalisty na Narodowy Fundusz Zdrowia jesteśmy zmuszeni czekać kilka miesięcy lub nawet lat. Są jednak pewne grupy osób, które mogą iść do lekarza bez kolejki. Sprawdzamy, komu przysługuje taki przywilej.
Kolejki do lekarzy. Krwiodawcy nie muszą czekać
Sporej grupie honorowych dawców krwi przysługuje możliwość skorzystania z wizyty u specjalisty bez czekania w kolejce. Z takiego przywileju można skorzystać dopiero po oddaniu odpowiedniej ilości krwi. Do osób z takim prawem należą Zasłużeni Honorowi Dawcy Krwi. Jak poinformowało Ministerstwo Zdrowia, tytuł przysługuje kobietom, które oddały co najmniej 5 litrów krwi oraz mężczyznom, którzy oddali co najmniej 6 litrów krwi. Wniosek o taką odznakę trzeba złożyć do Polskiego Czerwonego Krzyża, klubu honorowych dawców krwi lub centrum krwiodawstwa i krwiolecznictwa, w którym oddaje się krew.
Jedną z głównych korzyści jest możliwość korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej i usług farmaceutycznych. Opieka powinna zostać udzielona pacjentowi w dniu zgłoszenia. Zasłużeni Honorowi Dawcy Krwi mogą także bezpłatnie zaopatrywać się w leki objęte wykazem leków refundowanych oraz wykazem leków, które można stosować w związku z oddawaniem krwi. Wszystko na podstawie recepty i po okazaniu legitymacji Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi.
Pacjenci mogą dostać się do lekarza poza kolejnością. Kto jeszcze nie musi czekać?
Prawo korzystania z lekarzy poza kolejnością mają nie tylko dawcy krwi. Według informacji NFZ korzystać ze świadczeń opieki zdrowotnej poza kolejnością mogą również:
- kobiety w ciąży,
- osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- osoby o niepełnosprawności ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby,
- osoby ze świadczeniem kompensacyjnym za szkody medyczne,
- zasłużeni dawcy przeszczepu,
- inwalidzi wojenni, wojskowi i kombatanci,
- cywilne niewidome ofiary działań wojennych,
- działacze opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowane z powodów politycznych,
- osoby do 18 roku życia, u których stwierdzono ciężki i nieodwracalne upośledzenie lub nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu,
- osoby deportowane do pracy przymusowej,
- żołnierze, weterani i pracownicy, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu to co najmniej 30 proc.,
- żołnierze, żołnierze pełniący terytorialną służbę wojskową.
Wymienione osoby mogą leczyć się poza kolejką na NFZ, czyli w szpitalach, przychodniach i ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS). Jak przekazał portal Pacjenci.pl, nie istnieją jednak przepisy, które dawałyby możliwość ukarania placówki, która nie honoruje prawa dostępu do lekarza bez kolejki. W 2022 roku do Rzecznika Praw Pacjenta trafiło blisko 20 tysięcy skarg w tej sprawie, a najczęściej ignorowani byli honorowi dawcy krwi i dawcy przeszczepu.