Ryczałt energetyczny. Kto może dostać świadczenie i jak złożyć wniosek?

Świadczenie to nie jest dodatkiem powszechnym. Ustawodawca wprowadził je w 1991 roku, kierując je do osób szczególnie zasłużonych oraz tych, które ucierpiały na skutek działań wojennych i powojennych represji. Jego celem jest częściowe pokrycie kosztów energii elektrycznej w gospodarstwach domowych.

Najważniejsze cechy ryczałtu:

• stała, comiesięczna kwota, waloryzowana wraz z innymi świadczeniami,

• brak wymogu spełniania kryterium dochodowego,

• zwolnienie z podatku dochodowego,

• adresowanie do ściśle określonych grup uprawnionych.

Komu przysługuje ryczałt energetyczny?

Świadczenie obejmuje osoby, których biografie wiążą się z działalnością wojenną, przymusową pracą lub represjami. Wnioski o ryczałt energetyczny mogą złożyć:

• kombatanci oraz osoby posiadające oficjalny status represjonowanego,

• żołnierze odbywający zastępczą służbę wojskową, którzy byli kierowani do pracy w kopalniach, kamieniołomach, batalionach budowlanych i zakładach przetwórstwa rud uranu,

• wdowy i wdowcy po osobach uprawnionych, jeżeli pobierają emeryturę lub rentę,

• wdowy po żołnierzach przymusowo kierowanych do pracy, również pod warunkiem pobierania świadczenia emerytalno-rentowego.

Warto podkreślić, że uprawnienia nie przechodzą automatycznie – każda osoba musi przedstawić dokumenty potwierdzające swoje prawo do dodatku.

Jak złożyć wniosek o ryczałt energetyczny?

Proces uzyskania świadczenia jest formalny, ale stosunkowo prosty. Wystarczy wypełnić formularz ZUS-ERK i dostarczyć go do najbliższej placówki ZUS, wysłać pocztą lub skorzystać z Platformy Usług Elektronicznych ZUS.

• decyzję potwierdzającą status kombatanta lub osoby represjonowanej, wydaną przez właściwy organ,

• zaświadczenie z Wojskowej Komendy Uzupełnień – dla byłych żołnierzy odbywających przymusową służbę,

• dokument potwierdzający status członka rodziny osoby uprawnionej – w przypadku wdów i wdowców.

Kiedy otrzymasz decyzję i wypłatę?

• Termin na rozpatrzenie wniosku wynosi do 30 dni.

• Świadczenie wypłacane jest najpóźniej w kolejnym miesiącu po złożeniu kompletnego wniosku.

• W przypadku odmowy ZUS wystawia decyzję, od której można się odwołać w ciągu 30 dni – sprawa trafia do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Procedura jest bezpłatna.

Świadczenie podlega waloryzacji. Prognozy na 2026 rok zakładają podwyżkę ryczałtu do około 328,03 zł miesięcznie, lecz ostateczna kwota zostanie ogłoszona dopiero po publikacji danych GUS.