Żmija łańcuszkowa atakuje jak kobra. Jej jad cofa cechy dojrzewania

Żmija łańcuszkowa to jeden z najgroźniejszych węży na świecie
Gdzie żyje żmija łańcuszkowa?
Czy żmija łańcuszkowa jest jadowita?
Jad żmii łańcuszkowej cofa cechy dojrzewania

Żmija łańcuszkowa to jeden z najgroźniejszych węży na świecie

Żmija łańcuszkowa, inaczej daboja łańcuszkowa Daboia russelii to gatunek jadowitych węży. „Daboia” w języku hindi oznacza „Tego, który się ukrywa, czai”, co dobrze odzwierciedla jej charakter i sposób polowania.

Wąż ten osiąga średnio 120 cm długości, choć w niektórych regionach dorasta nawet do 185 cm. Ma krępą budowę ciała, głowę trójkątną, spłaszczoną i wyraźnie oddzieloną od tułowia. Oczy ma duże z pionowymi źrenicami i żółtą tęczówką.

Żmiję łańcuszkowatą najłatwiej można rozpoznać po charakterystycznych łuskach nadocznych, a także ubarwieniu. Grzbiet gada w kolorze ciemnożółym, brązowym lub szarym pokrywają trzy rzędy owalnych plam w kolorze ciemnobrązowym lub czerwonym otoczonych czarnym marginesem i białą lub kremową obwódką. Plamy mogą się ze sobą łączyć, co tworzy charakterystyczny łańcuch. Takie ubarwienie sprawia, że w gęstych zaroślach wąż jest niemal niewidoczny.

Gdzie żyje żmija łańcuszkowa?

Wyróżnia się dwa odrębne, lecz spokrewnione gatunki żmii łańcuszkowej. Często mówi się o formie zachodniej Daboia russelii występującej głównie w Indiach, Pakistanie i na Sri Lance oraz formie wschodniej Daboia siamensis zamieszkującej Azję Południowo-Wschodnią. Można ją również spotkać w Chinach i na Tajwanie.

Żmija ta preferuje otwarte, trawiaste lub krzewiaste zarośla. Bardzo często można ją spotkać w pobliżu ludzkich siedlisk, gospodarstw, na polach ryżowych i plantacjach trzciny cukrowej. Powodem jest obfitość pożywienia. Żmija łańcuszkowa żywi się przede wszystkim gryzoniami, które w licznych populacjach zamieszkują pola.

Z powodu preferowanych siedlisk, ofiarami żmii często padają ludzie. Jak donosi BBC w Indiach rocznie ginie od ukąszeń węży nawet 50 tys. osób. Większość tych ofiar spowodował jad żmii łańcuszkowej. Szacuje się, że żmija ta odpowiada za większą liczbę zgonów niż kobra indyjska.

Czy żmija łańcuszkowa jest jadowita?

Żmija łańcuszkowa jest jednym z najniebezpieczniejszych jadowitych węży na świecie. Gad jest raczej zwierzęciem nocnym. W dzień kryje się w jamach gryzoni i wysokich trawach. Człowieka traktuje jak zagrożenie, dlatego podczas spotkania z nim początkowo wydaje głośny syk porównywany do ulatującej pary z gotującego się parowaru.

Jeśli dźwięk nie odstraszy intruza, żmija atakuje z dużą siłą jak kobra. Niektóre osobniki odrywają się od ziemi podczas ataku. Pomimo tego, większość ugryzień żmii znajduje się poniżej kolan, na stopach i w okolicach łydki.

Mocno wbite kły jadowe daboi mogą jednorazowo wstrzyknąć nawet 150 ml jadu, co stanowi kilkakrotność śmiertelnej dawki dla dorosłego człowieka. Toksyna uszkadza narządy wewnętrzne w tym nerki, które nie są w stanie jej filtrować. W jadzie żmii łańcuszkowej znajduje się również białko RVV-X, które powoduje nagłe krzepnięcie krwi wewnątrz naczyń. To powoduje rozległe krwawienia z dziąseł, nosa, ran, a także do narządów wewnętrznych.

Jad żmii łańcuszkowej cofa cechy dojrzewania

Jad żmii łańcuszkowej ma jeszcze jedną szczególną cechę. Lekarze u osób, które przeżyły jej atak, obserwują cofanie się cech dojrzewania tzw. odwrócone dojrzewanie. Wszystko to przebiega na skutek martwicy przysadki mózgowej.

Czym się objawia odwrócone dojrzewanie? Mężczyźni tracili owłosienie na ciele, ich głos stawał się wyższy, zniknął również popęd seksualny, a ich mięśnie wiotczały. U kobiet z kolei zanikała typowo kobieca sylwetka i miesiączka. Osoby te cierpiały również na przewlekłe zmęczenie i apatię. Ich skóra stawała się cienka i woskowata. W niektórych przypadkach diagnozowano zanik cech dojrzewania u osób nawet 15 lat po ukąszeniu.