Żywe istoty wyszły spod lodu o grubości 1 km. I tak się zaczęło

Najnowsze badania wykazały, że najstarsze zwierzęta mogły pojawić się nawet 200 milionów lat wcześniej niż dotychczas sądzono.
Teoria Snowball Earth sugeruje, że Ziemia była skuta lodem nawet przez 300 milionów lat, a życie mogło przetrwać pod lodem lub lokalnie.
Analiza zegara molekularnego i śladów chemicznych wskazuje, że ostatni wspólny przodek wszystkich zwierząt mógł istnieć między 746 a 791 milionów lat temu.
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

To by znaczyło, że mówimy już nie o okresie ediakarskim, który niewątpliwie stanowił czas rozwoju najstarszych zwierząt, jeszcze bardzo prymitywnych. Musimy się cofnąć o 100-200 milionów lat, aż do kriogenu, gdy być może cała Ziemia zamarzła.

Okres ediakarski to ważny moment w dziejach Ziemi, jeden z najważniejszych. To ostatni okres neoprotezoiku, który trwał od 635 do 541 mln lat temu. Powstały wtedy organizmy, jakich na Ziemi wcześniej nie było. Ediakar nastąpił po kriogenie, czyli przerażającym wręcz okresie w dziejach Ziemi, gdy cała została ona skuta lodem, prawdopodobnie aż po równik. Występowanie monstrualnych lodowców i zlodowaceń stwierdzono wówczas na wszystkich kontynentach, także tych, które znajdowały się na równiku.

Ziemia została skuta lodem o grubości nawet 1 km, o czym pisaliśmy w Zielonej Interii., otwiera się w nowym oknie Tę epokę określa się mianem Snowball Earth, czyli kuli ziemskiej zamienionej w kulę śniegu. Nie jest to metafora daleka od prawdy. Ziemia zamarzła wówczas tak daleko, że rzeczywiście przypominała śniegową kulę obracającą się w Kosmosie. Zamarzła na długie 300 milionów lat. Twórcą tego pojęcia „Ziemi jako kuli śnieżnej” był John Kirschvink.

„Science Advances” podaje wyniki badań, otwiera się w nowym oknie przeprowadzonych m.in. w Azji, w Chinach i Mongolii. Pozwolił na nie zegar molekularny, który porównuje różnice genetyczne między żyjącymi gatunkami i cofa je do momentu rozejścia się przodków różnych grup zwierząt. I z tych badań wynika, że najstarsze, jednoznaczne skamieniałości zwierząt rzeczywiście pochodzą z ediakaru i liczą około 574 milionów lat. Niemniej ślady chemiczne pozostawione przez gąbki w starszych skałach sugerują, że zwierzęta istniały co najmniej 650 milionów lat temu, chociaż nie odkryto żadnych skamieniałości z tego okresu.

Szczątki najstarszych zwierząt o miękkim ciele nie zachowały się

Najwcześniejsze zwierzęta były prawdopodobnie bardzo małe, o miękkich ciałach, bez jakichkolwiek twardych części jak muszle, nie mówiąc oczywiście o kościach. Pozostawienie przez takie zwierzęta jakichkolwiek śladów po sobie jest niemal niemożliwe. Nie ma zatem opcji znalezienia takich szczątków, pozostają szacunki. Można określić pułap czasowy najwcześniejszego powstania zwierząt i po porównaniu stanowisk fauny ediakarskiej z Chin i Mongolii oraz jeszcze starszych stanowisk Australii, na Svalbardzie i w Arizonie naukowcy wskazują pułap czasowy dla istnienia ostatniego wspólnego przodka wszystkich zwierząt między około 746 a 791 milionami lat temu, z marginesem błędu wynoszącym od około 27 do 54 milionów lat.

Dno morskie w okresie ediakarskim. Widać pierwsze złożone organizmy morskieRICHARD BIZLEYEast News

W opracowaniu badań czytamy, że „fauna ediakarska z Weng’an w Chinach oraz taka też fauna z Kheseen w Mongolii pozwalają na wysnucie wniosku o istnieniu fauny preediakarańskiej z nawet środkowego kriogenu”. To 800 do 700 milionów lat temu, o wiele wcześniej niż wszelkie znane ślady i skamieniałości. To także czas potężnego zlodowacenia Ziemi, które jednak mogło nie zatrzymać istnienia życia i pozwoliło mu przetrwać np. głębiej w oceanach. A może nie było tak potężne i śmiercionośne, jak myślimy.

Możliwe też, że wielkie zlodowacenie Ziemi z okresu kriogenu mogło przyczynić się do dywersyfikacji pierwszych zwierząt. Spowolniło, ale nie zatrzymało ewolucji. Życie było w stanie przetrwać nawet w tak trudnych warunkach, jakie wtedy panowały.