Małe zwierzęta grzeją się pod naszymi dachami. Wypadają, a nam służą

Wysokie temperatury stwarzają zagrożenie dla młodych nietoperzy mieszkających w budynkach.
Specjaliści opisują sposoby bezpiecznego odłożenia znalezionych młodych nietoperzy i prób połączenia ich z matką.
Ochrona kolonii nietoperzy polega na zacienianiu dachów i niezasłanianiu wylotów z kryjówek.
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody „Salamandra” ostrzega, że nagrzane dachy z blachy oraz stropodachy mogą osiągać temperatury zamieniające kryjówki tych zwierząt w prawdziwe pułapki cieplne. W efekcie z przegrzanych schronień wypadają lub uciekają bezbronne, pozbawione futra młode. Całodobowa linia pomocy dla nietoperzy otrzymuje już kilkanaście zgłoszeń dziennie, a wraz z nasileniem upałów liczba interwencji może znacząco wzrosnąć. Specjaliści apelują o reagowanie i wyjaśniają, jak pomóc znalezionym oseskom.

Kryjówki mogą stać się niebezpieczne

W okresie wiosennym samice tworzą kolonie rozrodcze w różnych zakamarkach budynków, takich jak szczeliny elewacji, przestrzenie pod dachami czy okolice parapetów. W czerwcu przychodzą na świat młode, zwykle jedno lub dwa w miocie. Przez pierwsze tygodnie życia są ślepe, pozbawione owłosienia, nie potrafią latać i całkowicie zależą od matki.

Choć wysoka temperatura sprzyja ich rozwojowi, podczas fal upałów warunki w kryjówkach mogą stać się skrajnie niebezpieczne. Szczególnie dotyczy to schronień znajdujących się pod blachą dachową lub papą. Przegrzewające się młode próbują ratować się, wychodząc na zewnątrz. Często kończy się to upadkiem na ziemię, gdzie grozi im odwodnienie lub atak drapieżników, zwłaszcza kotów i ptaków.

Eksperci podkreślają, że przekazywanie takich zwierząt do ośrodków rehabilitacji powinno być rozwiązaniem ostatecznym. Największe szanse na przeżycie daje jak najszybsze połączenie oseska z jego matką.

Jak pomóc znalezionemu nietoperzowi?

Przede wszystkim należy umieścić zwierzę w niewielkim kartonowym pudełku i spróbować odnaleźć kryjówkę, z której wypadło. Młode zwykle znajdują się nie dalej niż kilka metrów od schronienia. Warto szukać szczelin między ścianą a dachem, a obecność kolonii mogą zdradzać drobne, ciemne odchody przy elewacji.

Sposób pierwszy – umieszczenie młodego przy wejściu do kryjówki

Jeżeli otwór prowadzący do schronienia znajduje się w zasięgu ręki, można ostrożnie przyłożyć do niego kartonik lub posadzić nietoperza w rękawiczce przy ścianie. Zazwyczaj sam odnajdzie drogę do wnętrza.

Gdy wejście znajduje się wysoko, pomocny może być długi kij, np. od miotły. Na jego końcu należy przymocować miękką tkaninę, umieścić na niej młodego nietoperza i podnieść konstrukcję pod otwór kolonii. Zwierzę zwykle szybko wspina się do środka.

Sposób drugi – przywołanie matki o zmierzchu

Jeżeli dostęp do schronienia jest niemożliwy, można spróbować metody polegającej na umożliwieniu matce odnalezienia młodego.

Przez dzień należy zapewnić oseskowi ciepło, np. za pomocą termoforu lub pojemnika z ciepłą wodą owiniętego materiałem. W przypadku odwodnienia można ostrożnie podać kroplę wody lub koziego mleka.

Borowiec olbrzymi (Nyctalus lasiopterus)Wikimedia Commons

Około dziesięciu minut po zachodzie słońca warto przygotować butelkę z ciepłą wodą, owinąć ją skarpetą lub materiałem i ustawić w pobliżu kolonii, w spokojnym i zacienionym miejscu. Następnie należy zawiesić na niej młodego głową w dół. Ogrzane zwierzę zacznie wydawać sygnały dźwiękowe, które matka może usłyszeć podczas lotu. W wielu przypadkach odnajduje ona swoje młode i zabiera je z powrotem do kolonii. Według specjalistów skuteczność tej metody sięga około 75%.

Przegrzewanie się kolonii

Osoby, które wiedzą o obecności nietoperzy pod nagrzewającym się dachem, mogą pomóc im przetrwać najgorętsze tygodnie lata. Dobrym rozwiązaniem jest zacienienie fragmentu dachu nad kolonią przy pomocy plandeki, kartonów, mat izolacyjnych lub innych osłon odbijających promienie słoneczne.

Wszystkie materiały powinny być solidnie zamocowane, szczególnie na dachach skośnych, aby nie zostały porwane przez wiatr. Należy jednak pamiętać, że nie wolno zasłaniać otworów, którymi nietoperze wylatują z kryjówki. Dodatkowym wsparciem może być montaż specjalnej skrzynki dla nietoperzy, choć najważniejsze pozostaje ograniczenie nagrzewania schronienia.

Nietoperze są pożyteczne i nie należy się ich obawiać. Obecność kolonii w pobliżu domu może być wręcz korzystna. Jeden nietoperz jest w stanie w ciągu nocy zjeść nawet kilka tysięcy drobnych owadów, skutecznie ograniczając liczbę komarów i innych uciążliwych insektów.