„Polski prezydent nareszcie odebrał Order Orła Białego sławiącemu nazistów degeneratowi z Kijowa. Myślę, że nie będzie to problemem dla szefa banderowców – będzie więcej miejsca na jego zielonej bluzie na hitlerowski Krzyż Żelazny” – napisał na X były prezydent Rosji, obecnie zastępca przewodniczącego Rady Bezpieczeństwa, Dmitrij Miedwiediew. Polityk jest znany ze swoich propagandowych wypowiedzi.
„Polska w końcu odkrywa sympatyków nazistów na Ukrainie” – wtóruje mu Kiriłł Dmitijew, doradca Władimira Putina i jego specjalny wysłannik w rozmowach z USA o wojnie w Ukrainie.
Przypomnijmy, że w swojej propagandzie Kreml uzasadniał rozpoczęcie „specjalnej operacji wojskowej” w Ukrainie walką z nazistami, co było wielokrotnie wyśmiewane i podważane przez komentatorów, ekspertów oraz historyków.
Potrzebna kontrasygnata Tuska
Karol Nawrocki odebrał Order Orła Białego po tym, jak Wołodymyr Zełenski nadał Samodzielnemu Centrum Operacji Specjalnych „Północ” Sił Operacji Specjalnych Ukrainy imię „Bohaterów UPA”. – Ofiar naszych przodków nie wolno zdradzić milczeniem. To groby, o których nie wolno zapomnieć. To rany historii, które wymagają prawdy, pamięci i szacunku. My Polacy pamiętamy o swoich, nie porzucamy ich i zawsze się o nich upominamy – uzasadnił polski prezydent.
Przypomnijmy, UPA, czyli Ukraińska Powstańcza Armia, była formacją nacjonalistyczną, dążącą do utworzenia niepodległego państwa ukraińskiego. W latach 1943-1945 jej oddziały przeprowadziły czystki etniczne wymierzone w polską ludność cywilną, głównie na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej. Według polskich historyków w ich wyniku wymordowano od kilkudziesięciu do ponad 100 tys. ludzi, w tym kobiet i dzieci.
Prezydenckie postanowienie musi jeszcze uzyskać kontrasygnatę premiera Donalda Tuska. Po ogłoszeniu decyzji Nawrockiego szef rządu ocenił, że narastający spór między Warszawą a Kijowem działa na korzyść Rosji i niepokoi sojuszników Polski.
Jak jednak przyznawał wcześniej, w jego ocenie decyzja Zełenskiego była błędna i niepotrzebnie wywołała emocje. Po rozmowie z ukraińskim prezydentem podkreślał jednak, że ten nie miał zamiaru obrazić Polaków ani zaszkodzić relacjom między oboma państwami.
„Polski premier Tusk staje w obronie sympatyków nazistów ujawnionych przez prezydenta Nawrockiego” – ocenił z kolei Kiriłł Dmitijew.
„Zasługi w pogłębianiu przyjaznych i wszechstronnych stosunków”
Orderem Orła Białego 5 kwietnia 2023 uhonorował Zełenskiego prezydent Andrzej Duda. „W uznaniu znamienitych zasług w pogłębianiu przyjaznych i wszechstronnych stosunków między Polską a Ukrainą, za rozwijanie współpracy na rzecz demokracji, pokoju i bezpieczeństwa w Europie oraz niezłomność w obronie niezbywalnych praw człowieka” – czytamy w uzasadnieniu.
Procedura odbierania orderów i odznaczeń jest stosowana bardzo rzadko. W ponad 320-letniej historii Orderu Orła Białego tylko jedna osoba utraciła to odznaczenie. Nie nastąpiło to jednak w wyniku urzędowej procedury odebrania, ale na mocy wyroku sądowego. Chodzi o byłego premiera Wincentego Witosa.
