Close Menu
  • Wiadomości
  • Polityka
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Finanse
  • Klimat
  • Nauka
  • Sport
  • Zdrowie
  • Więcej
    • Komunikat Prasowy
    • Światowe Trendy
What's Hot
Zełenski rozmawiał z Trumpem. „Umówiliśmy się na spotkanie”

Zełenski rozmawiał z Trumpem. „Umówiliśmy się na spotkanie”

21 września, 2026
Mariusz Błaszczak o obronie Estonii i art. 5. NATO. „Nie miejmy złudzeń”

Mariusz Błaszczak o obronie Estonii i art. 5. NATO. „Nie miejmy złudzeń”

21 września, 2026
Wyniki wyborów w Rosji. Jedna Rosja wygrywa, cztery partie w Dumie

Wyniki wyborów w Rosji. Jedna Rosja wygrywa, cztery partie w Dumie

21 września, 2026
Facebook X (Twitter) Instagram
Właśnie w
  • Zełenski rozmawiał z Trumpem. „Umówiliśmy się na spotkanie”
  • Mariusz Błaszczak o obronie Estonii i art. 5. NATO. „Nie miejmy złudzeń”
  • Wyniki wyborów w Rosji. Jedna Rosja wygrywa, cztery partie w Dumie
  • Bukowno. Nie żyje jeden z rannych mężczyzn
  • Tysiące Szwajcarów wyszły na ulice. „Nie chcemy 50-stopniowych upałów!”
  • Ceny w sklepach w dół. Ten produkt potaniał najmocniej – Biznes Wprost
  • Ogromny cios dla PZPN! Specjalny komunikat nie pozostawia złudzeń – Reprezentacja Polski w piłce nożnej – Sport Wprost
  • Prognoza pogody IMGW na początek tygodnia. Śnieg, grad, burze i wiatr do 90 km/h
  • Polityka Prywatności
  • Skontaktuj się z nami
  • Warunki Usługi
Nowiny PressNowiny Press
Biuletyn
  • Wiadomości
  • Polityka
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Finanse
  • Klimat
  • Nauka
  • Sport
  • Zdrowie
  • Więcej
    • Komunikat Prasowy
    • Światowe Trendy
 Pogoda Login
Nowiny PressNowiny Press
Strona Główna » Tetonius znaleziony w USA ma pysk jak kot. To jednak nasz krewny
Klimat

Tetonius znaleziony w USA ma pysk jak kot. To jednak nasz krewny

PersonelPersonel7 sierpnia, 2026
Facebook Twitter WhatsApp Telegram Pinterest Email VKontakte Copy Link
Tetonius znaleziony w USA ma pysk jak kot. To jednak nasz krewny

  • Zwierzę o wyglądzie podobnym do kota, znalezione w Wyoming i nazwane Tetonius homunculus, nie jest spokrewnione z kotowatymi, lecz należy do wymarłej gałęzi naczelnych.

  • Tetonius był przedstawicielem rodziny Omomyidae, wczesnych przodków naczelnych, a skamieniałości wskazują, że te zwierzęta miały duże oczy, okrągłe głowy i kocie pyszczki, co pomagało im polować nocą.

  • W piaskowcu Tim’s Confession w Great Divide Basin odkryto szczątki trzech gatunków omomyidów, co potwierdza współwystępowanie różnych wczesnych naczelnych na terenie Ameryki Północnej 55 milionów lat temu.

  • Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

„To zwierzę należące do rodziny Omomyidae, czyli bardzo wczesnych, jednych z najwcześniejszych przodków naczelnych, znajdującej się blisko pnia drzewa genealogicznego tej grupy. Z jednej gałęzi wyrosły lemury, z drugiej – małpy i ludzie” – wyjaśnia Parker Rhinehart z Instytutu Różnorodności Biologicznej i Muzeum Historii Naturalnej na Uniwersytecie w Kansas.

To zatem przodek m.in. człowieka sprzed – bagatela – 55 mln lat i to przodek podobny do… kota. A może raczej do niektórych lemurów, takich jak mikruskii inne lemurkowate.

Naczelne zaczęły się rozwijać po wymarciu dinozaurów


Omomyidae to rodzina czelnych stanowiąca ważny element naszej wiedzy o ewolucji lemurów, małp czy człowieka. Przedstawiciele Omomyidae i Adapidae pojawili się nagle na początku eocenu (56 mln lat temu) w Ameryce Północnej, Europie i Azji i są najwcześniejszymi znanymi naczelnymi żyjącymi po wymarciu dinozaurów i końcu mezozoiku, w trakcie to której przodkowie naczelnych już się rozwijali. To z nich wyrasta ewolucyjny pień, z którego powstały kolejne gałęzie rozwojowe naczelnych.


Nekrolemur – jeeden z omomyidów, czyli prastarych naczelnych. Jego szczątki pochodzą z Francji, Szwajcarii i HiszpaniiNobu Tamura Wikimedia Commons


Skamieniałości pokazują, że ta wymarła bezpotomnie grupa naczelnych obejmowała zwierzęta nieduże, podobne do lemurów, mikrusków, także do wyraków. Miały okrągłe głowy, wielkie oczy stanowiące przystosowanie do polowania za pomocą wzroku także pod osłoną nocy i kocie pyszczki.

Ssaki te musiały być zwinnymi mieszkańcami koron drzew, na pewno doskonale skakały. Tak dobrze jak współczesne wyraki z Azji, czyli wręcz genialnie. Miały chwytne dłonie i stopy z palcami zakończonymi paznokciami zamiast pazurów, chociaż dysponowały pazurami toaletowymi do pielęgnacji sierści jak współczesne lemury.

Omomyidy pojawiły się 56 mln lat temu na półkuli północnej, były bez wątpienia naczelnymi i to świetnie przystosowanymi do życia w eocenie, a jednak dość szybko i zagadkowo wymarły. Gałąź ewolucyjna została ucięta.

Kamieniołom w USA pokazał wczesną historię naczelnych


Były liczne, o czym świadczy znalezisko z Wyoming w Stanach Zjednoczonych. Dotyczą gatunku zwanego Tetonius varleyorum. To zwierzę wręcz fascynujące, bowiem miało bardzo koci pysk, mocno skrócony i ogromne oczodoły. Ich proporcje są tak duże, że przywodzą na myśl już nawet nie kota, a właśnie wyraki.

Tetonius musiał być dobrym nocnym łowcą (zapewne bezkręgowców), który dzięki wielkim oczom widział świetnie w słabym świetle. Jego taktyka łowiecka mogła być połączeniem polowania wyraków, lemurów i kotów.


Wyrak upiorny obejmuje cienki pień drzewa, trzymając się gałęzi długimi palcami i ogonem, z dużymi okrągłymi oczami skierowanymi w stronę aparatu.

Ślady dawnej ewolucji naczelnych odnajdujemy w wyglądzie wyrakówDavid HodgesEast News


W jednym tylko w piaskowcu zwanym Tim’s Confession w Great Divide Basin w stanie Wyoming znaleziono już prawie tysiąc fragmentów kości wielu ssaków eocenu. Są wśród nich prymitywne naczelne Tetonius varleyorum.

Jak czytamy na łamach „Journal of Human Evolution”, znajdują się tam szczątki trzech gatunków omomyidów – obok znanych wcześniej Arapahovius gazini i Anemorhysis savagei, doszedł nowy gatunek z rodzaju Tetonius. Do tej pory nigdy nie znaleziono ich razem, tymczasem okazuje się, że różne gatunki wczesnych naczelnych występowały w tym samym czasie na obszarach Ameryki Północnej.

I to właśnie wtedy, przed 55 mln lat, kształtowała się ewolucja nocnych, nadrzewnych, świetnie widzących po zmroku i doskonale skaczących zwierząt, z których później wyłoniły się lemury, małpy i człowiek.

Mikruski – najmniejsze z naczelnych

Te bardzo małe naczelne należą do rodziny lemurkowatych, która obejmuje najbardziej prymitywnych przedstawicieli rzędu. Dają nam one pogląd na temat tego, jak nasi przodkowie wyglądali miliony lat temu. 

Mikruski, mikrusy, widłogłówki, lemurki i lemuraki, czyli przedstawiciele tej rodziny, mają ciała podobne do miniaturek kotów, ogromne oczy i spiczaste pyski. Prowadzą nocny tryb życia i zachowały się wyłącznie na Madagaskarze.

Na zdjęciu: mikrusek karłowaty, który waży tylko 45 gramów, ale wbrew pozorom nie jest najmniejszym naczelnym świata. Jeszcze mniejszy jest mikrusek malutki o wadze 30 gramów. To waga wróbla.


Wiesz, co kryje się w sercu afrykańskiej dżungli w Kongu? Trudno uwierzyć

Duży goryl o masywnej sylwetce, ciemnej sierści i wyrazistych rysach twarzy siedzi w naturalnym otoczeniu, spoglądając wprost przed siebie.
Share. Facebook Twitter Pinterest LinkedIn Tumblr Telegram WhatsApp Email

Powiązane Wiadomości

Tysiące Szwajcarów wyszły na ulice. „Nie chcemy 50-stopniowych upałów!”

Tysiące Szwajcarów wyszły na ulice. „Nie chcemy 50-stopniowych upałów!”

Ogromna fossa znaleziona na Madagaskarze. Tak dużej nie było

Ogromna fossa znaleziona na Madagaskarze. Tak dużej nie było

Wędkarz łowił ryby w rzece. Złapał wieloryba. Co on tu robił?

Wędkarz łowił ryby w rzece. Złapał wieloryba. Co on tu robił?

Wielki wieloryb robi rzecz niebywałą. Dzięki sercu wielkości pianina

Wielki wieloryb robi rzecz niebywałą. Dzięki sercu wielkości pianina

Bardzo złe wieści nadchodzą z Grenlandii. Dzieje się coś bardzo złego

Bardzo złe wieści nadchodzą z Grenlandii. Dzieje się coś bardzo złego

Król ogrodu przegrywa z upałami. Rada dla działkowców: lepiej go nie sadzić

Król ogrodu przegrywa z upałami. Rada dla działkowców: lepiej go nie sadzić

Uratowali wielkiego bobra. „Nie reagował na bodźce”. Intensywna terapia

Uratowali wielkiego bobra. „Nie reagował na bodźce”. Intensywna terapia

Masowa śmierć lwów w Tanzanii. Podejrzana toksyczna substancja

Masowa śmierć lwów w Tanzanii. Podejrzana toksyczna substancja

Lasy Europy solidnie obrywają. W jednej z głównych ról – korniki

Lasy Europy solidnie obrywają. W jednej z głównych ról – korniki

Wybór Redaktora

Mariusz Błaszczak o obronie Estonii i art. 5. NATO. „Nie miejmy złudzeń”

Mariusz Błaszczak o obronie Estonii i art. 5. NATO. „Nie miejmy złudzeń”

21 września, 2026
Wyniki wyborów w Rosji. Jedna Rosja wygrywa, cztery partie w Dumie

Wyniki wyborów w Rosji. Jedna Rosja wygrywa, cztery partie w Dumie

21 września, 2026
Bukowno. Nie żyje jeden z rannych mężczyzn

Bukowno. Nie żyje jeden z rannych mężczyzn

21 września, 2026
Tysiące Szwajcarów wyszły na ulice. „Nie chcemy 50-stopniowych upałów!”

Tysiące Szwajcarów wyszły na ulice. „Nie chcemy 50-stopniowych upałów!”

21 września, 2026
Ceny w sklepach w dół. Ten produkt potaniał najmocniej – Biznes Wprost

Ceny w sklepach w dół. Ten produkt potaniał najmocniej – Biznes Wprost

21 września, 2026

ostatnie artykuły

Ogromny cios dla PZPN! Specjalny komunikat nie pozostawia złudzeń – Reprezentacja Polski w piłce nożnej – Sport Wprost

Ogromny cios dla PZPN! Specjalny komunikat nie pozostawia złudzeń – Reprezentacja Polski w piłce nożnej – Sport Wprost

21 września, 2026
Prognoza pogody IMGW na początek tygodnia. Śnieg, grad, burze i wiatr do 90 km/h

Prognoza pogody IMGW na początek tygodnia. Śnieg, grad, burze i wiatr do 90 km/h

21 września, 2026
Prognoza pogody na poniedziałek. Zacznie sypać śnieg

Prognoza pogody na poniedziałek. Zacznie sypać śnieg

21 września, 2026
Facebook X (Twitter) Pinterest TikTok Instagram
2026 © Nowiny Press. Wszelkie prawa zastrzeżone.
  • Polityka Prywatności
  • Warunki Usługi
  • Skontaktuj się z nami

Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.

Sign In or Register

Welcome Back!

Login to your account below.

Lost password?