W skrócie
-
W Japonii odkryto nowy gatunek świstunki, Phylloscopus tokaraensis, który jest krewnym pierwiosnka i piecuszka.
-
Odmienność tego gatunku potwierdziły badania genetyczne i analiza akustyczna głosów zwierząt.
-
To pierwsze od 1981 roku odkrycie nowego kręgowca w Japonii i może przyczynić się do ochrony tego gatunku.
Świstunki to rodzina ptaków niegdyś zaliczana do pokrzewkowatych. Dzisiaj wiemy jednak, że świstunki takie jak często spotykane w Polsce pierwiosnki czy piecuszki za bardzo się od pokrzewek różnią. To nieduże i niepozorne ptaki ,często szare albo oliwkowe, ukrywające się w zaroślach i gęstwienie. Są bardzo trudne do obserwacji.
To może tłumaczyć dlaczego dopiero teraz wiemy o istnieniu zupełnie nowego gatunku takich świstunek, jakim jest Phylloscopus tokaraensis. Opisali ją w Japonii ornitologowie z Uniwersytetu w Uppsali, Uniwersytetu w Göteborgu i dwóch japońskich placówek naukowych po badaniach, które wykazały odrębność tego gatunku. Czytamy o tym w „PNAS Nexus”.
Analiza genów i głosów pozwoliła odkryć nowego ptaka
Do tej pory uważano, że na japońskich wyspach Tokara i Izu leżących na południe od głównego archipelagu, w stronę Tajwanu, mieszka jeden gatunek miejscowej świstunki znany jako świstunka wyspowa Phylloscopus ijimae. Dopiero wprawne oko wychwyciło minimalne różnice między ptakami z tych dwóch grup wysp. Nie były łatwo dostrzegalne, ale spowodowały przeprowadzenie badań genetycznych. I w wypadku tej świstunki to właśnie analiza DNA doprowadziła do odkrycia i opisania nowego gatunku. Puentą zaś była metoda stosowana ostatnio z dużymi sukcesami – analiza akustyczna głosów zwierząt.
Per Alström z Uniwersytetu w Uppsali mówi, że sprawa sprowadza się do detali, bowiem świstunki z wysp Izu i te z wysp Tokara na pierwszy rzut oka nie różnią się w zasadzie niczym. Dopiero wgryzienie się w ich DNA i głos pozwala je odróżnić.
Odkrycie i opisanie nowego ptaka z Japonii to pewnego rodzaju przełom technologiczny, ale także ważny krok do ocalenia tych zwierząt. Występują one bowiem na bardzo małych obszarach, a ich różnorodność genetyczna jest ograniczona. Odkrycie może i powinno skutkować szybką ochroną, która spowoduje, że nie zostanie jeszcze zmniejszona.
W Japonii zapanowało poruszenie, bowiem to pierwszy przypadek odkrycia nowego kręgowca w tym kraju od 1981 r., gdy opisany został przepiękny wodnik okinawski – rzadki chruściel mieszkający na Riukiu.
W Polsce mamy pięć lęgowych świstunek. To wspomniane pierwiosnek i piecuszek, a także świstunka leśna oraz znacznie rzadsze świstunka górska i wójcik.














