Jadowite pająki wiszą w Polsce głową w dół. Zaczyna się najważniejszy okres

Jesienią dojrzałe samice tygrzyka paskowanego można zaobserwować na słonecznych łąkach, gdzie wiszą głową w dół na swoich sieciach.
Tygrzyk paskowany charakteryzuje się żółtym odwłokiem w czarne pasy, jadowitością oraz nietypowym zachowaniem podczas godów, a młode rozwijają się w ochronnym kokonie przez zimę.
Zasięg występowania tego gatunku rozszerzył się w Polsce w XX wieku, jest jadowity ale niegroźny dla ludzi i od 2011 roku nie podlega ochronie gatunkowej.
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

Te pająki już od sierpnia i właśnie teraz, we wrześniu, intensywnie polują na owady i gromadzą energię potrzebną do wyprodukowania jaj oraz zbudowania kokonu. Charakterystyczna sieć tygrzyka ma pośrodku biały, zygzakowaty pas z przędzy.

Wkrótce samica zacznie przygotowywać miejsce dla przyszłego pokolenia. Wśród roślin powstaje charakterystyczny, brunatny kokon przypominający niewielki dzbanuszek. Trafiają do niego setki jaj, które zostają szczelnie otoczone warstwami pajęczej przędzy. Taka konstrukcja chroni rozwijające się młode przed zimnem i innymi zagrożeniami.

Tygrzyk paskowany. Pająk jak tygrys

Końcówka lata to czas godów tygrzyków paskowanych i często koniec życia samicy. Podczas kopulacji samica wpada w stan odrętwienia (tzw. katalepsji), aby samiec mógł przeżyć stosunek.

Ale do czasu, bowiem wiele przedstawicielek gatunku Argiope bruennichi jeszcze pożera swoich partnerów po miłosnym akcie. Nie zawsze tak jednak jest. Samce z rodziny pogońcowatych również potrafią wpaść w stan katalepsji, aby nie zostać pożartym.

Młode pająki, które rozwijają się we wnętrzu kokonu, opuszczą schronienie dopiero wiosną. Wtedy część z nich wykorzysta wiatr do rozpoczęcia wędrówki, wypuści cienką nić pajęczyny i zostanie uniesiona na nowe tereny.

Taka konstrukcja chroni rozwijające się młode przed zimnem i innymi zagrożeniamiStephane VitzthumAFP

Jak wygląda tygrzyk paskowany i gdzie mieszka?

Tygrzyk paskowany (Argiope bruennichi) należy do rodziny krzyżakowatych i jest jednym z najbardziej charakterystycznych pająków spotykanych w Polsce. Nie da się go raczej pomylić z żadnym innym. Nawet w Europie nie ma prawdopodobnie drugiego tak egzotycznie wyglądającego pająka. Dlatego pierwszą myślą po zobaczeniu tygrzyka może być skojarzenie z okazami niewystępującymi w Polsce.

Samica może osiągać ok. 2,5 cm długości. Jej odwłok jest jaskrawożółty i pokryty czarnymi poprzecznymi pasami, dzięki czemu przypomina nieco ubarwieniem osę. Samiec jest znacznie mniejszy i mniej efektowny, ma zaledwie kilka milimetrów długości i nie wygląda tak bajecznie niczym ubarwiona jak osa samica.

Jeszcze ok. 200 lat temu tygrzyk był związany głównie z cieplejszymi rejonami Europy, zwłaszcza obszarem śródziemnomorskim. Z czasem jego zasięg przesuwał się na północ. Obecnie jest w Polsce szeroko rozpowszechniony i można go spotkać przede wszystkim na ciepłych, słonecznych i wilgotnych łąkach, nieużytkach oraz innych otwartych terenach porośniętych roślinnością.

W XIX w. tygrzyk paskowany został u nas zaobserwowany i opisany przez polskiego naukowca prof. Nowickiego, ale dopiero w latach 40. XX w. podjęto się analizy migracji gatunku. Stwierdzono wtedy, że pająki ruszyły do Polski od strony Niemiec i Odry.

Duży pająk z żółto-czarnym odwłokiem rozpościera się na rozbudowanej pajęczynie między suchymi łodygami roślin na tle niebieskiego nieba.

Jad tygrzyka działa skutecznie na ofiary, takie jak muchy czy pasikoniki, ale nie stanowi zagrożenia dla człowiekaYVES NOTO CAMPANELLAAFP

Czy tygrzyk jest jadowity i może zabić człowieka?

Obecność pająków z tego gatunku odnotowywano najpierw na terenach ówczesnych województw poznańskiego i szczecińskiego. Prawdziwy wysyp wyjątkowo ubarwionych pająków odnotowano w latach 90. XX w., a ich obecność była i nadal jest symbolem zmian zachodzących w klimacie Polski.

Tygrzyk jest pająkiem jadowitym, a jad służy mu do obezwładniania ofiar złapanych w sieć. Nie oznacza to jednak, że stanowi poważne zagrożenie dla człowieka. Jest płochliwy i na ogół unika kontaktu z ludźmi, a ukąszenia zdarzają się bardzo rzadko. Jego jad nie zagraża zdrowiu człowieka.

Pająk ten jest równocześnie pożytecznym mieszkańcem łąk, który pomaga ograniczać liczebność dużych owadów. Od 2011 r. nie jest już w Polsce objęty ochroną gatunkową.