Maciej Berek wybrany na sędziego TK. Pałac Prezydencki stawia warunek zaprzysiężenia

Rzecznik prezydenta poinformował, że prezydent zaprosi Macieja Berka na zaprzysiężenie dopiero po potwierdzeniu spełnienia przez niego formalnych wymogów.
Kancelaria Prezydenta oczekuje dokumentów potwierdzających 10-letnie wykonywanie zawodu radcy prawnego przez Macieja Berka.
Maciej Berek został powołany przez Sejm na sędziego Trybunału Konstytucyjnego, jednak jego kandydatura budziła wątpliwości dotyczące spełnienia kryteriów formalnych oraz powiązań politycznych.
Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Interii, otwiera się w nowym oknie

W środę rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz, pytany przez dziennikarzy w Warszawie, kiedy Berek może spodziewać się od prezydenta zaproszenia na zaprzysiężenie, odparł, że „przede wszystkim należy rozwiać wszelkie wątpliwości dotyczące spełnienia wymogów formalnych przez pana Macieja Berka„.

Leśkiewicz: Sędzia TK musi być krystalicznie czysty

Rzecznik głowy państwa przypomniał o piśmie, które KPRP skierowała do Kancelarii Sejmu. Zwrócił uwagę, że szef Kancelarii Sejmu „nie odpowiedział na pytania dotyczące spełnienia (przez Berka – red.) wymogów formalnych wynikających wprost z przepisów ustawy o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego”.

– Przypomnę, że ta ustawa wyraźnie wskazuje, że sędzia TK musi spełniać te same kryteria, co sędzia Sądu Najwyższego. W przypadku pana Macieja Berka chodzi o 10 lat wykonywania zawodu radcy prawnego, a nie wpisania na listę radców prawnych – zaznaczył Leśkiewicz.

Według prezydenckiego rzecznika „pojawia się pytanie, czy – stawiając jako punkt na głosowaniu wybór Macieja Berka na sędziego TK – marszałek Sejmu dopełnił wszystkich formalności, czy nie wprowadził posłów w błąd”.

Leśkiewicz ocenił, że gdyby były dokumenty potwierdzające 10-letnie sprawowanie przez Berka funkcji radcy prawnego, „to przecież rządzący by te dokumenty przedstawili”.

– Do dziś ich nie mamy i będziemy konsekwentnie o to pytać – stwierdził. Podkreślił przy tym, że ktoś, kto zostaje sędzią TK, „musi być krystalicznie czysty”.

Ślubowanie Berka przed prezydentem. Leśkiewicz przedstawił warunek Pałacu

Odnosząc się do pytań, czy prezydent ma prawo pytać o spełnianie wymogów formalnych przez wybranego przez Sejm sędziego TK, Leśkiewicz przywołał art. 126 ust. 3 konstytucji, mówiący o tym, że prezydent działa w zakresie opisanym przez konstytucję i ustawy.

– Jest ustawa o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego, która wskazuje, że sędzia Trybunału w tym drugim etapie, po wyborze przez Sejm, składa ślubowanie, stojąc przed Prezydentem Rzeczypospolitej. (…) Pan prezydent musi mieć świadomość tego, że ta osoba spełnia wszystkie kryteria, które są przypisane kandydatowi na sędziemu TK wybranemu przez Sejm – przekonywał.

Leśkiewicz stwierdził też, że prezydent odbierze ślubowanie od Berka, „wtedy, kiedy pan Maciej Berek przedstawi dokumenty potwierdzające, że spełnia wymogi formalne”.

Berek wskazany przez Sejm na sędziego TK

Przypomnijmy, że Sejm 4 września powołał Macieja Berka na stanowisko sędziego Trybunału Konstytucyjnego.

W głosowaniu wzięło udział 437 posłów, z czego za kandydaturą Macieja Berka opowiedziało się 226 osób. Artura Kotowskiego, kandydata zgłoszonego przez Prawo i Sprawiedliwość, poparło 184 polityków. Większość bezwzględna, wymagana do wyboru, wynosiła 219 głosów.

Berka poparli niemal wszyscy posłowie koalicji rządzącej. Przeciwko tej kandydaturze opowiedziała się z kolei opozycja. Politycy PiS i Rozwoju Plus zagłosowali za kandydaturą Artura Kotowskiego, nie zrobiły tego jednak pozostałe ugrupowania opozycyjne.

W trakcie sejmowej dyskusji politycy opozycji, poza kwestią powiązań politycznych Berka, przekonywali, że były minister nie spełnia wymogów formalnych, jako że nie pracował w zawodzie radcy prawnego przez wymagany okres.

Z rządu do Trybunału Konstytucyjnego. „Biorę to na siebie”

Kandydatura Berka wzbudzała poważne kontrowersje nie tylko na opozycji, ale także wśród polityków Koalicji 15 Października. Posłowie wskazywali m.in. na ustawy z 2024 roku, ostatecznie zawetowane przez Andrzeja Dudę, które miały uniemożliwić członkom rządu sprawowanie funkcji sędziego przez cztery lata po opuszczeniu stanowiska. Kwestia ta była wielokrotnie podnoszona w trakcie debaty.

– Biorę na siebie odpowiedzialność za to, że niektórzy (…) czują się rozczarowani, bo przecież byłych ministrów miało nie być w TK. Rozumiem tę zasadę, sam jestem do niej przekonany, ale to, co najważniejsze dzisiaj, to jest praca ludzi maksymalnie kompetentnych, odważnych – mówił Donald Tusk, ogłaszając nazwisko kandydata.

Przed rozpoczęciem głosowania swój sceptycyzm wobec kandydatury Berka wyraziła część polityków Lewicy, Polski 2050 i Centrum. Przychylniejsze opinie płynęły z Koalicji Obywatelskiej i PSL. Sprzeciw zapowiedziały PiS, Konfederacja i Rozwój Plus.