Reforma łowiectwa podzieliła Polaków. Zaskakujący wynik konsultacji

Wszystko zaczęło się od inicjatywy obywatelskiej, której celem jest zmiana prawa łowieckiego. Propozycje reform zostały przygotowane przez obywatelski komitet inicjatywy ustawodawczej. Pod projektem podpisało się ponad 204 tys. osób. Pisaliśmy o tym tutaj.

Konsultacje ws. zmian prawa łowieckiego zakończone

Autorzy proponowanych zmian wnioskowali przede wszystkim o zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców, ograniczenia wpływu środowiska myśliwych na zarządzanie populacjami zwierząt oraz zapewnienie większej kontroli społecznej i przyrodniczej nad gospodarką łowiecką.

Chodzi m.in. o zwiększenie odległości, z jakiej można strzelać do zwierząt łownych od budynków mieszkalnych, zakaz polowań nocnych z użyciem noktowizji i termowizji, zakaz polowań z nagonką i z pojazdów, zakaz organizowania komercyjnych polowań, czy wprowadzenie obowiązkowych badań lekarskich i psychologicznych myśliwych co pięć lat.

Zakończył się etap konsultacji ws. tego projektu. Na sejmowej stronie opublikowano ponad 50 tys. komentarzy, tzw. ankiet, co jest rekordową liczbą w historii sejmowych konsultacji tego rodzaju. Mimo sporego zainteresowania, konsultacje te nie były reprezentatywnym sondażem społecznym. Pokazują opinie osób, które zdecydowały się wziąć w nich udział, a nie poglądy wszystkich Polaków.

Rekordowe zainteresowanie konsultacjami ws. reformy łowiectwa

Konsultacje społeczne trwały od 18 września do 18 października 2026 r. Wzięło w nich udział 52 883 uczestników. Znaczący jest rozkład odpowiedzi na pytanie o zasadność przyjęcia ustawy. Z raportu wyników można wnioskować, że 74,4 proc. uczestników uznało przyjęcie projektu za niepotrzebne i nie zaakceptowało proponowanych rozwiązań.

Zdecydowany sprzeciw wyraziło 39 tys. osób. Z kolei pełne poparcie zadeklarowało ponad 12 tys. uczestników ankiety, czyli 23,9 proc. Pozostałe odpowiedzi były nieliczne lub niejednoznaczne.

Działania zachęcające do wypełniania ankiet prowadziły zarówno organizacje wspierające inicjatywę, jak i środowisko łowieckie. Polski Związek Łowiecki publikował instrukcje dotyczące udziału w konsultacjach i zachęcał swoich członków do przedstawienia stanowiska.

W konsultacjach internetowych przeważyły głosy krytyczne. Internauci komentują: „to bardzo nieodpowiedzialny projekt”, „masakra”, „projekt podyktowany partykularnym interesem ludzi proponujących te zmiany oraz chorą ideologią”, „jest to projekt bezdennie głupi, inaczej tego określić nie można. Autorzy kierują się wyłącznie emocjami, nienawiścią do myśliwych”, „Ustawa nie uwzględnia potrzeb PZŁ”.

Pojawiają się też opinie bardziej złożone, które uzasadniają, dlaczego taki kształt reformy nie odpowiada ankietowanym: „Projekt ten nie ma uzasadnienia z punktu widzenia stanu faktycznego przedmiotu prowadzenia gospodarki łowieckiej w Polsce. Łowiectwo zdefiniowane w art. 1 obecnie obowiązującej ustawy to ochrona zwierzyny i gospodarowanie ich zasobami. Miernikiem tego stanu są przede wszystkim stany ilościowe populacji poszczególnych gatunków zwierząt łownych, które w odniesieniu do danych historycznych wskazują na korzystne oddziaływanie dotychczasowej formy gospodarki łowieckiej w Polsce”, czytamy w jednej z wypowiedzi.

Pojawiły się też opinie zwolenników reformy ustawy, w tym przyrodników: „Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła popiera zasadniczy kierunek projektu. Nasze stanowisko wynika zarówno z celów statutowych związanych z ochroną zwierząt i przyrody, jak i z wieloletnich praktycznych doświadczeń dotyczących funkcjonowania Prawa łowieckiego. Od lat prowadzimy poradnictwo dla właścicieli nieruchomości i osób korzystających z lasów, monitoring przestrzegania obowiązków informacyjnych dotyczących polowań, analizę dostępności danych o gospodarce łowieckiej i finansach podmiotów łowieckich oraz działania dotyczące komercyjnej organizacji polowań” – piszą ekolodzy.

Projekt budzi sprzeciw środowiska łowieckiego

Polski Związek Łowiecki wskazuje, że proponowana nowelizacja wykracza daleko poza kwestię bezpieczeństwa podczas polowań. Zdaniem przedstawicieli środowiska łowieckiego zmiany mogą wpłynąć na możliwość wykonywania planów łowieckich, ograniczania szkód w uprawach rolnych i reagowania na zagrożenia związane z chorobami zwierząt, w tym afrykańskim pomorem świń (ASF).

Szczególnie dużo kontrowersji budzi proponowane zwiększenie strefy bezpieczeństwa wokół budynków do 700 m. Według analizy przestrzennej przedstawionej przez PZŁ tak szerokie ograniczenie mogłoby objąć około 75 proc. powierzchni kraju. Związek podkreśla, że utrudniłoby to prowadzenie gospodarki łowieckiej, szczególnie na terenach o rozproszonej zabudowie.

Krytycznie oceniane są również propozycje zakazu polowań nocnych, używania urządzeń termowizyjnych i noktowizyjnych oraz polowań z naganką. Przedstawiciele myśliwych argumentują, że ograniczenia te mogą utrudnić kontrolowanie liczebności niektórych gatunków, w tym dzików, oraz przeciwdziałanie szkodom wyrządzanym przez zwierzęta.

Organizacje wspierające inicjatywę wskazują od wielu lat na potrzebę radykalnej reformy łowiectwa. W ostatnich latach podejmowano już kilka prób z uwagi na poprawę bezpieczeństwa ludzi, ochronę zwierząt i potrzebę większej kontroli społecznej nad polowaniami. W 2024 r. ruszyły nawet spotkania zespołu ds. reformy łowiectwa, lecz nie wprowadzono radykalnych zmian. Udało się objąć pięć gatunków ptaków ochroną – wcześniej były odstrzeliwane i definiowane jako zwierzęta łowne.

Zdaniem wielu polskich ekologów i oddolnych stowarzyszeń na rzecz przyrody obecny model gospodarki łowieckiej daje środowisku myśliwych zbyt duży wpływ na decyzje dotyczące dzikich zwierząt, a proponowane rozwiązania mają zwiększyć przejrzystość i odpowiedzialność za podejmowane działania.

Przyrodnicy walczą o zmiany od lat. Co dalej z projektem?

Projekt znajduje się obecnie na etapie poprzedzającym pierwsze czytanie. Zgodnie z harmonogramem 69. posiedzenia Sejmu pierwsze czytanie druku nr 3184 zaplanowano na 17 listopada 2026 r. Uzasadnienie projektu ma przedstawić Magdalena Anna Gałkiewicz, przedstawicielka Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej.

Podczas pierwszego czytania posłowie zapoznają się z założeniami projektu, odbędzie się debata i mogą zostać zgłoszone wnioski, w tym wniosek o odrzucenie projektu w całości. Jeżeli taki wniosek nie zostanie przyjęty, projekt może zostać skierowany do dalszych prac w komisjach sejmowych. Tam możliwa będzie szczegółowa analiza poszczególnych przepisów i zgłaszanie poprawek.

Sejm może więc zdecydować o odrzuceniu projektu już podczas pierwszego czytania albo dopuścić go do dalszego procedowania. Nawet skierowanie do komisji nie oznacza jednak, że ustawa zostanie uchwalona w proponowanym kształcie.